Phân tích bài thơ Bài ca ngất ngưởng của Nguyễn Công Trứ

Đề bài: Em hãy phân tích bài thơ bài ca ngất ngưởng của Nguyễn Công Trứ.

Bài làm

Loading...

Nguyễn Công Trứ là nhà thơ xuất sắc của nền văn học Việt Nam, ông có rất nhiều tác phẩm hay, trong đó Bài ca ngất ngưởng là một trong những bài thơ như thế.

Mở đầu bài thơ Bài ca ngất ngưởng ông đã nói đến những chức quan trong triều, tác giả cho rằng làm quan là vào lồng, là mất hết sự tự do, bài thơ ngất ngưởng là thể hiện quan niệm của chính tác giả trước những vấn đề của cuộc sống, ông không thích trốn quan trường, các chức vụ như: “Thủ khoa, khi Tham tán, khi Tổng đốc Đông” cuộc sống nơi quan trường là những bon chen:

Vũ trụ nội mạc phi phận sự

Ông Hi Văn tài bộ đã vào lòng,

Khi Thủ khoa, khi Tham tán, khi Tổng đốc Đông,

Gồm thao lược đã nên tay ngất ngưởng.

Những người không có phận sự thì không được vào những trốn quan trường, đây bao gồm những người có chức, có quyền, ông làm quan nhưng không muốn chịu sự chi phối của quyền hành, chức tước, vậy nên ông luôn mong muốn sự tự do, mong muốn những điều giản đơn những đó là sự tự do trước cuộc sống, một cuộc sống tự tại:

Lúc Bình tây cầm cờ đại tướng

Có khi về Phủ doãn Thừa Thiên.

Ông luôn mong muốn một cuộc sống tự do, tự tại, thế nhưng ông ra làm quan để thể hiện được tài năng và phẩm chất của mình, trước xã hội, đó là những điều mà ông làm được cho dân cho nước. Thế nhưng ông lại không chịu được một cuộc sống bó cuộc, với những lễ nghi của Nho Giáo, ông luôn thể hiện sự thẳng thắn, yêu tự do:


Phân tích bài thơ Bài ca ngất ngưởng của Nguyễn Công Trứ

Phân tích bài thơ Bài ca ngất ngưởng của Nguyễn Công Trứ

Đô môn giải tổ chi niên

Đạc ngựa bò vàng đeo ngất ngưởng.

Kìa núi nọ phau phau mây trắng,

Tay kiếm cung mà nên dáng từ bi,

Gót tiên theo đủng đỉnh một đôi dì

Bụt cũng nực cười ông ngất ngưởng.

Trong bài từ ngất ngưởng lặp đi lặp lại nhiều lần, nó đã thể hiện tinh thần sống phóng khoáng, yêu thích sự tự do, thái độ sống của ông được thể hiện qua từng hành động, qua từng trạng thái, ông sống ngất ngưỡng qua cách sống, qua lối sống và những hành động đó đã mang những cảm xúc và tâm trạng của con người, hình ảnh bụt cũng phải bật cười vì lối sống của ông, lối sống phóng khoáng, căm ghét sự gò bó, chèn ép của lễ giáo phong kiến, ông luôn sống hết mình vì dân tộc, nhưng sự thẳng thắn và con người yêu tự do:

Được mất dương dương người thái thượng,

Khen chê phơi phới ngọn đông phong.

Khi ca, khi tửu, khi cắc, khi tùng,

Không phật, không tiên, không vướng tục.

Ông tự do với ca với tử, khi thì với cắc, khi với tùng, ông không vướng vào bất cứ điều gì, ông mong muốn một cuộc sống tự tại, ở đó ông không phải chịu sự chèn ép của bất cứ cái gì hết, với điều đó đã thể hiện rõ nét những hình ảnh và trạng thái rõ ràng của cuộc sống, ông thể hiện những lối sống, căn bản, tạo nên những thói quen, ca ngợi những phẩm chất cao quý, yêu thương, và tự do của mình, ông căm ghét những điều thuộc vào lễ nghi, mà luôn hướng tới tự do, tự tại.

Chẳng Hàn, Nhạc, cũng phường Mai Phúc

Nghĩa vua tôi cho vẹn đạo sơ chung.

Đời ai ngất ngưởng như ông.

Ngay trong chính nhan đề của tác phẩm đã thể hiện rõ được những điều đó, ông là con người coi thường, công danh, danh vọng, lễ nghi, ông thích sống một cuộc sống phóng khoáng, tự do, ở đó con người được sống là chính mình, được sống với những thú vui tao nhã. Tuy nhiên ông vẫn giữ được đúng đạo nghĩa vua tôi, nhưng tâm hồn ông ngất ngưỡng và không ai như ông cả.

Bài thơ Bài ca ngất ngưởng của Nguyễn Công Trứ đã thể hiện được những thái độ sống ngay thẳng, một con người yêu thích sự tự do tự tại, căm ghét những thứ thuộc vào lễ nghi, phong kiến. Bài thơ đã để lại nhiều cảm xúc cho người đọc.

Phạm Loan

Đánh giá bài viết
Loading...

Share this post